Ιούν 052014
 

Για να απαντήσουμε την ερώτηση θα πρέπει να ορίσουμε τι είναι χορτοφαγία, επειδή υπάρχει μια σύγχυση. Όταν μιλάμε για ορισμούς, μιλάμε για συμβάσεις που μας βοηθούν να συνεννοούμαστε μεταξύ μας. Ο ορισμός της χορτοφαγίας γίνεται αρνητικά: χορτοφαγία ονομάζεται η στάση ζωής που αποκλείει τη συνειδητή (κυρίως διατροφική) κατανάλωση σάρκας. Αυτός ο ορισμός μας δίνει το γενικό πλαίσιο και το ελάχιστο προαπαιτούμενο.

Κάποιος ο οποίος τρώει, έστω και περιστασιακά σάρκα (ναι τα μαλάκια και τα ψάρια ανήκουν στο ζωικό βασίλειο, όπως και το κοτόπουλο), ή χρησιμοποιεί ωμό κρέας ως μάσκα για τα μούτρα του, εξ ορισμού δεν μπορεί να ονομάζεται χορτοφάγος. Ο λόγος είναι απλός: κανείς δεν μπορεί να ορίσει την ελάχιστη συχνότητα κατανάλωσης κρέατος για να θεωρηθεί κάποιος χορτοφάγος. Κρέας μια φορά τη βδομάδα; Το μήνα; Το χρόνο; Εδώ παραθυράκια δεν χωρούν, γιατί εξαφανίζεται η διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στη χορτοφαγία και την παμφαγία.

Τα κίνητρα για να γίνει κανείς χορτοφάγος διαφέρουν στον καθένα μας και φυσικά μπορούν να αναθεωρηθούν στην πορεία της ζωής μας. Υπάρχουν χορτοφάγοι που καταναλώνουν/χρησιμοποιούν ζωικά προϊόντα: δερμάτινα ρούχα, αυγά, γαλακτοκομικά. Υπάρχουν και οι αυστηροί χορτοφάγοι (βέγκαν) που αρνούνται να καταναλώσουν οτιδήποτε είναι αποτέλεσμα ζωικής εκμετάλλευσης. Υπάρχουν χορτοφάγοι που βλέπουν τη χορτοφαγία αυστηρά και μόνο διατροφικά και άλλοι που την υιοθετούν ως γενικότερη στάση ζωής και ιδεολογία. Άλλοι το κάνουν επειδή «αγαπάνε τα ζώα», άλλοι επειδή δε διαχωρίζουν τη θέση τους από αυτά, άλλοι επειδή «είναι της μόδας», άλλοι για λόγους οικολογίας. Υπάρχουν χορτοφάγοι φασίστες, μνημονιακοί, αντιμνημονιακοί, αριστεροί, δεξιοί, αναρχικοί. Το μόνο σίγουρο είναι ότι η χορτοφαγία δεν έχει δόγμα και δεν επιβάλλεται: είναι μια απόφαση συνείδησης του ατόμου, αλλιώς γίνεται μια φούσκα που σκάει πάρα πολύ σύντομα.

Ο Γκάντι έχει πει ότι «σε ζητήματα συνείδησης, η πλειοψηφία δεν έχει κανένα λόγο». Η χορτοφαγία που δεν επικεντρώνεται αποκλειστικά στη διατροφή επιλέγεται για να είμαστε σε αρμονία με τη συνείδησή μας και όχι για καμιά άλλη αιτία. Έτσι δεν μπορεί να υπάρχει μέτρο σύγκρισης από άτομο σε άτομο, εφόσον όλοι μας διαφέρουμε. Παρόλα αυτά έχουμε (ακόμα) το δικαίωμα να σκεφτόμαστε απλά και λογικά.

Το να μην τρώει κάποιος κρέας, αλλά να φορά δερμάτινα είναι ασυνεπές, αφού τα δέρματα προέρχονται από σφαγμένα ζώα που προορίζονται για τροφή. Το μην τρως κρέας αλλά να τρως τυρί φτιαγμένο με πυτιά είναι ασυνεπές, αφού η πυτιά προέρχεται από σφαγμένο νεαρό ζώο που θήλαζε. Το να πίνεις γάλα από φάρμα ισοδυναμεί με το θάνατο των νεογέννητων μιας μητέρας αγελάδας και το συστηματικό βιασμό της. Το να μην τρως κρέας, αλλά να τρως βιομηχανικά αυγά είναι ασυνεπές, αφού στις φάρμες κιμαδοποιούνται ζωντανά τα αρσενικά πουλάκια. Το να μην τρως κρέας, αλλά να χρησιμοποιείς σαμπουάν δοκιμασμένο σε βασανισμένα κουνέλια, είναι ασυνεπές. Αυτά είναι μερικά πολύ απλά γεγονότα για να μας βάλουν σε σκέψη.

Τι γίνεται όμως με το γάλα της κατσίκας στο χωριό, ή με τα αυγά από το κοτέτσι, με το τυράκι από το χωριό που έχει γίνει με χυμό λεμονιού αντί για πυτιά; Εδώ μπαίνουμε σε πιο βαθιά νερά, γιατί έχει πλέον να κάνει με τη θεώρηση του εαυτού μας και του είδους μας μέσα στη φύση. Θέλουμε να θεωρούμαστε «ανώτεροι» από τα (υπόλοιπα) «ζώα», ή απλά αποδεχόμαστε το γεγονός ότι είμαστε ένα ακόμη είδος που ανήκει στην οικογένεια των θηλαστικών; Δίνουμε στον εαυτό μας το δικαίωμα να εκμεταλλεύεται άλλα είδη, απλά και μόνο επειδή έχει την ικανότητα να το κάνει, ή όχι; Βάζουμε τη βόλεψή μας πάνω από τον εγκλεισμό ή βασανισμό του άλλου; Εντέλει θεωρούμε ότι είναι τόσο απαραίτητα ή αναντικατάστατα όλα αυτά τα προϊόντα ώστε να συνεχίζουμε να ζούμε λες και είμαστε στην προϊστορική εποχή; Την απάντηση σε όλα αυτά τη δίνουμε εμείς με τις επιλογές μας: είτε αποδεχόμαστε την παρούσα κατάσταση, είτε ερχόμαστε σε σύγκρουση με αυτή.

Αντί για επίλογο: μπορεί να θεωρείται κάποιος χορτοφάγος όταν εκμεταλλεύεται άμεσα ή έμμεσα  τον κόπο/τα προϊόντα/τη ζωή κάποιου άλλου; Και όταν λέμε «άλλος», αυτό περιλαμβάνει όλα τα ζωντανά, ανθρώπους και μη.

Απαντήστε

Αρέσει σε %d bloggers: